Από το τέλος των χριστουγεννιάτικων διακοπών, στις 10 Ιανουαρίου 2026, όλα τα χριστιανικά σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην ανατολική Ιερουσαλήμ έχουν αναστείλει τη λειτουργία τους. Η απόφαση ελήφθη από τον φορέα που εκπροσωπεί τα ιδρύματα, τη Γραμματεία Χριστιανικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων.
Σύμφωνα με τη γραμματεία, περισσότεροι από δέκα χιλιάδες μαθητές βρίσκονται εκτός σχολείου και περνούν τις ημέρες τους στους δρόμους. Η άμεση αιτία του κλεισίματος είναι η μη ανανέωση των αδειών εισόδου και παραμονής για 171 Παλαιστίνιους εκπαιδευτικούς που κατοικούν εκτός Ιερουσαλήμ, σε περιοχές της Δυτικής Όχθης. Οι εκπαιδευτικοί αυτοί θεωρούνται απαραίτητοι και αποτελούν περίπου το ένα τέταρτο του συνολικού διδακτικού προσωπικού, χωρίς τους οποίους δεν μπορεί να επαναληφθεί η διδασκαλία.
Ποια χριστιανικά σχολεία στην ανατολική Ιερουσαλήμ είναι κλειστά και πόσοι μαθητές επηρεάζονται;
Μεταξύ των σχολείων που έχουν κλείσει περιλαμβάνονται μεγάλα και ιστορικά ιδρύματα, όπως το Κολέγιο Ντε Λα Σαλ, ένα από τα παλαιότερα και μεγαλύτερα σχολεία της Ιερουσαλήμ, το Σχολείο Τέρα Σάνκτα που λειτουργεί υπό το φραγκισκανικό τάγμα, καθώς και το Σχολείο των Αδελφών του Ροδαρίου, το οποίο εξυπηρετεί κυρίως μαθήτριες στην ανατολική Ιερουσαλήμ. Πολλά από αυτά τα σχολεία κατατάσσονται από το Υπουργείο Παιδείας και τις δημοτικές εκπαιδευτικές αρχές ως αναγνωρισμένα αλλά μη επίσημα ιδρύματα. Οι εκπαιδευτικοί που επηρεάζονται είναι έμπειροι και στο παρελθόν οι άδειές τους ανανεώνονταν χωρίς προβλήματα.
Το κλείσιμο ανέδειξε εκ νέου μια μακροχρόνια διαμάχη σχετικά με τον χαρακτήρα της εκπαίδευσης που παρέχεται στους Παλαιστίνιους μαθητές στην ανατολική Ιερουσαλήμ. Στο επίκεντρο της σύγκρουσης βρίσκεται το ζήτημα των προγραμμάτων σπουδών – το παλαιστινιακό σύστημα Ταουτζίχι έναντι του ισραηλινού μοντέλου ολοκλήρωσης της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Το Ισραήλ υποστηρίζει ότι το παλαιστινιακό πρόγραμμα περιλαμβάνει στοιχεία υποκίνησης και δεν αναγνωρίζει την ύπαρξή του. Ως αποτέλεσμα, έχει αυξηθεί η πίεση προς τα ιδιωτικά σχολεία να υιοθετήσουν το ισραηλινό πρόγραμμα ως προϋπόθεση για χρηματοδότηση ή αδειοδότηση, ενώ τα χριστιανικά ιδρύματα προσπαθούν να διατηρήσουν παλαιστινιακά ή διεθνή προγράμματα.
Γιατί το Ισραήλ ζητά αλλαγές στα προγράμματα των χριστιανικών σχολείων στην ανατολική Ιερουσαλήμ;
Το Υπουργείο Παιδείας επιμένει ότι τα αναγνωρισμένα αλλά μη επίσημα ιδρύματα πρέπει να υπόκεινται σε αυστηρό έλεγχο του εκπαιδευτικού περιεχομένου. Κατά τη διάρκεια του 2025, οι απαιτήσεις σχετικά με τα σχολικά βιβλία αυστηροποιήθηκαν περαιτέρω.
Επιπλέον, το 2025 προωθήθηκε στο ισραηλινό κοινοβούλιο νομοθετική πρωτοβουλία με στόχο να αποτραπεί η πρόσληψη εκπαιδευτικών που έχουν σπουδάσει σε ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα υπό την Παλαιστινιακή Αρχή. Δεδομένου ότι πάνω από το 60 τοις εκατό των εκπαιδευτικών στην ανατολική Ιερουσαλήμ διαθέτουν τέτοιους τίτλους σπουδών, το μέτρο άσκησε έντονη πίεση στις σχολικές διοικήσεις και χρησιμοποιείται ως βάση για την άρνηση εισόδου των εκπαιδευτικών στην Ιερουσαλήμ.
Παράλληλα με το ζήτημα των αδειών, τα ιδρύματα αντιμετωπίζουν σοβαρά δημοσιονομικά ελλείμματα, όπως στην περίπτωση του Σχολείου Μαρ Μίτρι, λόγω των περικοπών στη κρατική χρηματοδότηση των αναγνωρισμένων αλλά μη επίσημων σχολείων. Στην πράξη, η κρατική στήριξη καλύπτει μόλις περίπου το 30 τοις εκατό του πραγματικού κόστους, παρά το θεωρητικό δικαίωμα που φτάνει έως το 75 τοις εκατό.
Οδηγεί η κρίση των αδειών στην ανατολική Ιερουσαλήμ σε διεθνή παρέμβαση;
Η Γραμματεία Χριστιανικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων απευθύνθηκε σε χώρες που παρέχουν προστασία σε θρησκευτικά ιδρύματα στην Ιερουσαλήμ, ζητώντας την παρέμβασή τους στην κρίση. Στην επιστολή αναφέρεται ότι ο περιορισμός της εισόδου των εκπαιδευτικών παραβιάζει το καθεστώς του στάτους κβο και ιστορικές συμφωνίες που διασφαλίζουν την αυτονομία των χριστιανικών ιδρυμάτων.
Το κείμενο προειδοποιεί επίσης ότι το παρατεταμένο κλείσιμο των σχολείων ωθεί χιλιάδες παιδιά στους δρόμους σε ένα ευαίσθητο περιβάλλον ασφάλειας και καλεί τους προξένους να ασκήσουν πίεση στο Υπουργείο Άμυνας και στους αρμόδιους συντονιστικούς φορείς ώστε να εκδίδονται ετήσιες άδειες αντί για βραχυπρόθεσμες.
