Mwaka Mpya wa Kiyahudi unakaribia, na Soko la Mahane Yehuda mjini Baitulmaqdis limejaa komamanga nyekundu yenye taji ya kifahari. Tunda hili, asili yake ikiwa karibu na Bahari ya Kaspi, limeorodheshwa kati ya aina saba katika mapokeo ya Kiyahudi, likiwa alama ya ustawi na upya
Katika usiku wa Mwaka Mpya, familia hunena baraka juu ya komamanga: “Matendo mema yetu yawe mengi kama mbegu zake.” Katika barabara zenye shughuli nyingi, komamanga huonekana yakiwa mazima au yamepasuka, mbegu zake zikimetameta kama vito. Wengine huja kutoka Barabara ya Jaffa, hununua matunda mawili au matatu kwa baraka ya Shehecheyanu,” kisha hurudi kujaza vikapu vyao tena
Komamanga Sokoni Mahane Yehuda
“Anayenunua komamanga ananunua baraka,” anaimba Amos, mmoja wa wauzaji wanaoangalia reli nyepesi ya Yerusalemu. Anaongeza kuwa komamanga si ishara ya ustawi pekee bali pia ya afya imara
Katika mapokeo ya Kiyahudi, komamanga limehusishwa na amri 613. Washairi walisifu umbo na harufu yake, na katika Torati lilibeba heshima kwenye vazi la Kuhani Mkuu pamoja na kengele za dhahabu. Karne baada ya karne, mafundi walitengeneza mapambo ya fedha na dhahabu kwa ajili ya maandiko ya Torati, na kulifanya kuwa alama ya kiroho na kitamaduni katika Baitulmaqdis
Kilimo cha Komamanga Israel
Mitazamo inatofautiana. Yossi, kijana muuzaji karibu na Barabara ya Agripas, anasema matunda hayo ni matamu, huku mnunuzi mmoja akilalamika kuwa mbegu hukwama kwenye meno. Mwanamke mwingine anasema jikoni kwake hunajaa madoa kila akifungua, lakini mumewe hupenda kuyatia saladi
Kweli ni kwamba ustawi huhitaji juhudi. Wakulima wa Israel hulima mashamba ya komamanga katika mabonde, Sharon, Negev na Galilaya. Umwagiliaji, mbolea na utunzaji wa udongo huzaa tunda lenye thamani kubwa, tajiri kwa antioxidants, linaloitwa pia “kinywaji cha uhai.” Viwanda vya juisi huisafirisha duniani kote, lakini Yerusalemu ndiko ambako linaendelea kuwa kitovu cha sikukuu za Tishrei
(Kaburi la Raheli karibu na Baitulmaqdis kituo cha maombi)
Komamanga kama Alama ya Yerusalemu
Kama maisha ya Baitulmaqdis, komamanga linahitaji kufunguliwa tabaka kwa tabaka ili kufikia utamu wa ndani. Jamii ngumu lakini thabiti inaakisiwa humo
Katika siku za mgawanyiko na migogoro, komamanga hutufundisha kwamba ustawi wa kweli hutoka kwenye umoja. Mbegu elfu nyingi huunda tunda moja, kama vile Yerusalemu na Israel wanavyotafuta upya pamoja. Hapo ndipo matumaini ya mwaka mpya yanapopatikana
