Kudüs’te Shmuel HaNavi Mahallesi’nde bulunan Shmuel HaNavi Caddesi, canlı ve hareketli bir topluluğun içinden geçen ana ulaşım arterlerinden biri; ancak zorunlu askerlik yasası nedeniyle aynı zamanda planlı bir protesto bölgesine de dönüşmüş durumda. Sanhedria, Ramat Eshkol ve Doğu Kudüs arasında yer alan Shmuel HaNavi Mahallesi, günlük yaşamın sürdüğü ama tekrar tekrar durduğu bir alan. Tüm bölge ulusal bir baskı noktası olarak kullanılıyor.
Bölge sakinleri ve her gün buradan geçenler, hayatı felce uğratan, ölçek olarak orantısız ve kimseyi umursamayan protestolar nedeniyle hareket özgürlüğü ile tam abluka arasında gidip geliyor.
Shmuel HaNavi Caddesi’ndeki ultra-Ortodoks protestoları Kudüs’ü nasıl felç ediyor?
Sıradan bir günde bu cadde merkezi bir ulaşım arteri olarak işlev görüyor. Dolup taşan otobüsler, özel araçlar, yayalar ve mahalle ticareti caddeyi dolduruyor. Trafik Kudüs’ün kalbinden batıda Sanhedria ve Ramat’a, kuzeyde Ramat Eshkol ve Neve Yaakov’a, doğuda ise Eski Şehir’e doğru akıyor.
Ancak birkaç dakika içinde bu akış çökebiliyor. Yüzlerce ve bazen binlerce ultra-Ortodoks gösterici yolu kapatıyor. Otobüsler duruyor, devasa trafik sıkışıklıkları yayılıyor, çöp konteynerleri yakılıyor ve tüm Kudüs kilitleniyor. Shmuel HaNavi ile Yehezkel Caddeleri’nin kesişimindeki tek bir abluka bile tüm şehrin rutinini altüst etmeye yetiyor.
Bu, Yehezkel, Pituchei Chotem, Fishel ve Tedehar gibi önemli besleyici sokaklarla kesilen bir bağlantı arteri; belirleyici bir doğrusal ulaşım ağı oluşturuyor. Onlarca otobüs hattı burada buluşuyor ve ardından Kudüs’ün her yanına dağılarak hafif raylı sistem istasyonlarına ve merkezi otobüs terminaline ulaşıyor. Bu noktadaki bir abluka, etkisi kentin geniş alanlarına yayılan bir ulaşım darboğazı yaratıyor.
Ve bu yüzden Kudüs’teki otobüs şoförleri yolculardan yolun ortasında inmelerini istiyor, çünkü seferlerine devam edemiyorlar; saçma ve yorucu bir yaya yolculuğu başlıyor.
Kudüs’teki ultra-Ortodoks protestoları geçim kaynaklarını ve günlük yaşamı nasıl etkiliyor?
Bu cadde hareketin arteri olmakla kalmıyor, aynı zamanda temel geçim ve yerel ekonomi de sağlıyor: bakkallar, kasaplar, matbaalar, mermer dükkânları, şarap dükkânları, terziler ve kunduracılar. Daha geniş kentsel eğilimlere karşı burada ayakta kalmış meslekler. Bunun yanında kreşler, Tevrat kurumları, yeşivalar ve kolleller de faaliyet gösteriyor; burada yaşayan kalıcı bir nüfusu ayakta tutuyor. Eski binalar ve yerel ticaret, görece düşük bir sosyoekonomik statüyü ve mahalle alışveriş merkezlerine günlük bağımlılığı yansıtıyor.
Bir protesto başladığında her şey kapanıyor. Kepenkler iniyor, işler iptal ediliyor, müşteriler gelmiyor ve ekonomik zarar tazminatsız şekilde birikiyor. Geriye sadece bir kamu sığınağına kaçmak kalıyor.
Kudüs’teki ultra-Ortodoks grupların protestoları, zorunlu askerliğe karşı çıkış, askerlikten kaçanların tutuklanması ve son dönemde de otopsiler ile ultra-Ortodoks yaşam tarzına dış müdahale olarak görülen şeyler nedeniyle Shmuel HaNavi–Yehezkel kavşağında gerçekleşiyor. Düzen bozma eylemlerinin organizatörleri bunu çok iyi biliyor. İşte protestonun tam felce dönüştüğü yer burası. Polis orada, ancak liderlerine disiplinle bağlı büyük ve yekpare bir kalabalık karşısında dağıtmakta zorlanıyor; cadde saatlerce kapalı kalıyor. Böylece koca bir başkent duruyor.
Son haftalarda Shmuel HaNavi, Kudüs’ün ultra-Ortodoks gruplarının çıkarları için bir savaş alanına dönüştü. Protestolar şiddet ve yıkıcı düzensizlikle birlikte yakındaki Bar Ilan Caddesi’ne de taşıyor. Bağlamak için tasarlanmış bir cadde, ayıran bir caddeye dönüşüyor.
Ulaşım, iş ve protesto arasında Kudüs, tek bir hassas noktada bütün bir şehri durdurmanın ne kadar kolay olduğunu keşfediyor. Peki peygamber neyi açıklamıyor? Çok basit: Protesto ne zaman bitecek ve kaç kurban talep edecek?
